Shorin ve Shorei Temelin de Bir Katanın Haritalandırılması

Katalar daha önce ki dosyalar da  ele aldığımız gibi  Okinawa menşei ile  ait oldukları  “Shorin/Tomari Te” ve “Shorei/Naha Te”  ekollerine göre sınıflandırılır. 

“Shorin /Tomari Te” ve “Shorei/Naha Te”  ekollerinin karakteristik özellikleri hakkında bilgi sahibi olan herkes bu ekollerin belirgin vurgularına bakarak hangi Katanın hangi ekole ait olduğunu kolayca ayırt edebilir.

Bu vurgular çok temel olarak ör., Dachilerin derinliği ya da  yüksekliği, solunum tekniklerinin vurgusu,  hücum-yada savunma tekniklerinin uzunluğu- kısalığı, ritim anlayışları, hareketlerin hız fazı gibi bir takim temel ifadeleri kapsar.

4 geleneksel  Japon Karate ekolunun temellerinin  Shorin ve Shorei ye dayandığını önceki dosyalar da orantısal bir tablo desteğiyle ifadelendirmiştik. Şimdi okuyucuya kolaylık olması bakımından o tabloyu bir kere daha buraya alarak yazımıza devam edelim .,

Bu tablo 4 geleneksel Japon Karate ekolünun  hayat bulduğu Okinawa orijinlerine  hangi paydalar da yaslandığını gösterir. Bu oranlar ayni zamanda bu ekollerin sahip oldukları Kataların iç dinamiklerini de ifade eder...!

Yani hiç bir Kata “Saf Shorin/Tomari Te” ya da  saf  “Shorei/Naha Te” tekniklerinden oluşmaz…!

Her Kata belirli ölçüler de SHORIN/TOMARI TE  yada SHOREI/NAHA TE karakterli tekniklere sahiptir ve bu iki ekol bir anlamda birbirlerinin tamamlayıcısıdır.

Şimdi burada konuyu  bir Heian, bir de süper Kata örneklemesiyle daha somut hale getirmeyi deneyelim.,

Ör. 1/ HEIAN YONDAN

Heian Yondan Kyu sınıfının 4. basamak Katası olup toplam 27 hareket dizgesine sahiptir. Bu teknikleri Tomari Te ve Naha Te karekteristiğine göre tasnif edecek olursak.,

1-     Shizen  Tai pozisyonunda başlayan Katanın ilk tekniği 90 derece  sol yana ((Kokutsu Dachi)) Jodan Haiwan Uke                

(( devamla))

2-     Kokutsu Dachi Jodan Haiwan Uke tekniğinin bu kez 90 derece sağ açıda ((Kokutsu Dachi)) gerçekleştirilmesi.

3-     12 numaralı bölüm de ((Kokutsu Dachi))  Kaki Wake blogu.

4-     16 numarali böuüde yine ((Kokutsu Dachi)) Kaki Wake blogu…

Heian Yondan katası içerisin de yer alan bu 4 teknik  Naha TE /Shorei Ryu  ..! karekteristiğne bağlı performasyonlardir…

Diğer 23 teknik ise Tomari Te/Shorin Ryu karekteristiğ ile Katanın bütününü oluşturur…

 Ör.2/ SOCHIN

Sochin Shotokan karate ekolüne Okinawa Aragaki ekolünden alınma çok etkili bir üst düzey  katadır.    Toplam 40 teknikten meydana gelir.  Bu teknikleri  Tomari Te ve Naha Te karekteristiğine göre tasnif edecek olursak.,

1- Sochin Katasının Shizen Tai ‘den başlayan açılışında sol ayak ileriye adımlarken ((Fudo Dachi)) sol el Gedan Barai, sağ el Gyaku Age Uke pozisyonuna oturması.

((devamla))

2- Yukarıdaki tekniğin bitim noktasından hareketle  bu kez sağ  ayak ön ileriye doğru ((Fudo Dachi)) adımlarken ayni anda sol el Chudan Gyaku Tate Shuto Uke tekniğine uzanması

((ve ))

7-13 /  Yedi ve On üc numaralı teknikler de iki numara da yer alan Chudan Gayaku Tate Shuto Uke  (( Fudo Dachi))  tekniğinin birebir tekrarlanması

((ve))

38/ Final kombinasyonu içerisin de Mae Geri vuruşunu takiben çekiş ve itiş bileşkesinden oluşan   Chodan Kizami Zuki uygulaması!

Yani  1, 2, 7, 13 ve 38 sayılı bu teknikler Sochin katasının Naha Te/ Shorei Ryu karakterli teknikleridir.  Diğer 35 hareket ise Tomari Te /Shorin Ryu karakteristiği ile bütünü oluşturan tekniklerdir…

Burada elde ki imkanlar gereği  yazılı  olarak ifade etmeye çalıştığım Heian Yondan ve Sochin örneklerinin anlaşılmış  olmasını umuyorum. Zira bu örnekler doğru anlaşıldıysa ekolü temsil eden diğer 24 Katanın karakteristik yapılarını parçalara ayırarak haritalandırmak hepimiz için çok kolay ve bir o kadarda yararlı  olacaktır. Zira bu bilgiye.,

• Antrenörler : Sporcularına doğru Kata donanımları kazandırabilmek,
• Hakemler : Yarışmalar da doğru gözlemlerle doğru puanlamalar elde edebilmek,
• Yarışmacılar: Doğru performasyon geliştirip, gerçekleştirebilmek,
• Karate Ka’lar : Karatenin zenginliklerine doğru nüfuz edebilmek için sahip olmak zorundadır…

Ve bu ayrıntıları  gerçekte “BİLGİ İLE KARATE”  yapmak isteyen herkesi  Karatenin derinliklerine ulaştıracak  sanata özgü çok özel “ BİLGİ OTOBANLARI” olarak  değerlendirmek gerekir. Zira Karate  sanatın da ((( MAKOTO ))) diye bir kavram vardır ve bu kavramın karşılığı., “Karate her zaman ciddi ve doğru bilinmelidir” olarak ifade edilir…

Türk Karatesinin değerli Sensei ve Desileri. 2006 yılında başladığımız “Kata Dosyası” baslıklı bu araştırma dizisini nihayet 2008’e  geldiğimiz bu sayı ile birlikte kapatmak istiyorum. Ama bu kapanışın ayni zaman da senseilerimizin  “sevgi ve bilgi paylaşıldıkça çoğalır düsturuyla “  yeni Kata dosyaları  açmasına vesile olmasını umut ediyorum ...!  Zira Kata’lar Karatenin eni, boyu ve derinliği olan dinamikleri olması nedeniyle üzerinde daha çok fikir üretilebilinecek, bilimsel çalışmalar yapılabilinecek konularıdır.  Doğrusu ben kendi adıma  bu yazı dizisini planlarken .,

• Kata Antrenman Planlamaları
• Yas Kategorilerine Göre Düzenlenmiş Çalışma Yöntemleri
• Kata - Kihon ilişkisi ve çalışma metotları
• Kata Kondisyonu
• Kata ve Isınma Süreci
• Kata ve Fleksibilite

gibi konuları kapsayan dosyaları da buraya ekleme azmindeydim…

Ama açıkça işin bu kısmını diğer senseilerimizin sorumluluk alarak devam ettirmelerinin , bu konuları sahiplenmelerinin daha uygun olacağını düşündüm. Özellikle Türk Karatesinin içerisinden çıkan, bilgi ve görgülerine çok inandığım değerli akademisyen senseilerimizi bu tarz etkinlilerin içerisin de görmek isterim. En azından Türk Karatesinin babadan oğula geçme yöntemleri çok gerilerde bıraktığı, alaylıların  akademik desteğe kavuştuğu su süreçte bu konu baslıklarının içeriğini bu kıymetli senseilerimizin  doldurmaları yönünde ki beklentimin bir yanılgıya dönüşmemesini umuyorum…

Önceki yıllar da foruma yansıyan bir mesajım da Avrupa ve Dünya (Bay-Bayan/ Ferdi ve Takım) kata yarışmaların da iki ya da üç altını kendi skor tabelalarına yazdırmayı beceren ülkeler bu avantajla total de her zaman Dünya sıralamasının ilk basamakların da kalmayı sürdüren ülkeler oluyorlar diye bir tespitte bulunmuştum ve şimdi bu tespitimi bir kez daha dikkatlere getirmek istiyorum… Ve diyorum ki acaba bizim bu avantajı kullanan ülkeler arasın da olmamamızı gerektiren bir neden var mi..?

Şurası bir gerçek ki Katalar ülkemiz de yaklaşık 20 yıldır çok ihmal edildi ve Türk Karatesinin üvey dinamikleri  haline dönüştürüldü... Oysa yukarıda da belirttiğim gibi ülkemiz bu alan da çok değerli  birikimleri olan senseilere sahip. Kendi içine kapanan, üretkenliğini sınırlayan bu senseiler artık kendilerini ifade etmeleri için illa da resmi görevler beklememeli..! Dernekleşme anlayışının bunca yaygınlaştığı bir süreçte, derneklerimiz uluslararası turnuva organizasyonlarını bile başarıyla  gerçekleştirirken neden çeşit kurs ve gelişim seminerleri de tıpkı Avrupa ülkelerin de olduğu gibi bu derneklerimiz tarafından organize edilmesin..? 

Sevgili Karate Do dostları hiç şüphesiz bu işler bir konsept meselesidir. Aidiyet hissini Türk karatesinden yana kullananlar, Türk Karatesine tutunanlar, yani bizler tüm alanlarda olduğu gibi camia olarak  kendi konseptimize uygun etkinlikler geliştirebildiğimiz ölçüde hep birlikte yükselebileceğimizi anlamalı, her şeyi Federasyondan bekleme kolaycılığını aşmalıyız… Ve camia olarak hep şikayet, her şeyden şikayet yerine, hep üretmek daha çok üretmek anlayışını egemen kılmalıyız.

Dedik ya “SEVGİ’ ve “BİLGİ” paylaşıldıkça çoğalan iki erdemli kavram..!

BİTİRİRKEN

Geride kalan 16 Kata dosyasını bir kaç cümle içerisin de toparsak gerekirse.,

Karate yi kavramak isteyenlere üstatlar üç temel yol önerirler.,

• Sezmek
• Hissetmek
• Katılmak

Zira Karate okuyarak ya da gözlem yoluyla öğrenilebilinecek bir şey değildir.

Ben de köşem de ne bu dosyaları ne de diğer metinleri paylaşıma açarken üstatların sanatı öğrenmek isteyenlere  önerdiği  “Sezmek” , “ Hissetmek” ve “Katılmak”  gerçeğini hiç göz ardı etmedim..! Hiç kimseye yazdıklarımla Karate öğretmeyi amaçlamadım.  Belirli konulara odaklanırken sadece insanlarımız üzerinde olumlu bir “FARKINDALIK” yaratabilirciyim diye yola cıktım. Hedefimi sadece Türk Karatesinin Karate Kültürünü besleyecek  yeni yollar açmakla sınırlı tuttum… Burada açtığım yollar küçücük patikalar bile olsa onları  genişletip stabilize etmek, o patika yollardan kozmik bilgi otobanlarına ulaşan kanallar açmak hepimizin görevi olmalı diye düşündüm..!

Türk Karate DO ailesinin değerli üyeleri , bu yazı dizisi içerisine oturttuğum sav ya da tezlerimin bütünüyle karşı görüşlere açık olduğunu, özgürce tartışılabilineceğini , hatta gelişim adına tartışılması gerektiğini de açık yüreklilikle ifade etmek istiyorum. İnanıyorum ki bizler  doğru eleştirel mesafeler kazandığımız ölçüde komplekslerinden arınmış, kendine güvenen, bilimsel öz güveni olan Sensei ve Sempailerin çoğunlukta olduğu bir toplum haline dönüşebiliriz. Ve o zaman bu toplumun bireyleri olarak her birimiz tek tek sahip olduğumuz tez ve antitezlerimizi  ortak yarar adına özgürce ifade edebilme cesaretiyle hareket  edebiliriz.

Her şey  daha iyi bir Türkiye ve daha iyi bir Türk Karatesi için…

OSS

Bulut BABA

TEŞEKKÜR

Başından beri bütün dosyaları tek tek redakte eden, yaratıcı  fotoğraflamalarla konuları görsel açıdan zenginleştiren Turkkarate.com’ un değerli  kurucusu, kıymetli Sempai, fedakar kardeşim Fatih Mehmet DOĞAN’ a özel de araştırmalarıma genel de Türk karatesine göstermiş olduğu ilgi ve samimi duyarlılıkları adına  teşekkürler ediyorum…

Yararlandığım Kaynaklar

1-                 Arakaki K. (2000) Okinawa Budo Karate  Gokui  / Tokyo / Fokushodo

2-                 Bishop M./ (1999) Okinawan Karate: Teachers,Styles and Secret techniques 2.edition. Boston E. Tittle

3-                 Funokoshi GIGHIN  (1922) Ryu Kyu Kempo Karate / Tokyo Buyosha

4-                 Funokoshi GIGHIN  (1925) Rentan Karate  Jutsu /Tokyo Okura Kobundo

5-                 Funokoshi GIGHIN (1935) Karate DO Kyohan  / Tokyo  Okura Kobundo

6-                 Funokoshi GIGHIN (1956) Karate DO Ichiro / Tokyo Sangyo Keizai Shinbunsha

7-                 Mutsu M. (1933) Karate Kenpo / Tokyo Imperial University Karate Research  Society

8-                 Iwai T. (1992) Koden ryu Kyu Karate Jutsu  / Tokyo Airyudo

9-                 McCARTHY P. (1999) / Ancient Okinawan Martial Arts  Koryu Uchinadi Vol.2   Boston C.E Tuttle

10-             25 Shotokan Kata  Sugiyma SHUJIRO  USA/fourth revised edition 2000

11-             İngiltere de yayımlanan aylık SHOTOKAN dergisinin çeşit sayıları.

12-             Değişik tarihler de katıldığım kurs ve seminer notlarım.